نگاهی متفاوت به سازو کار انتخاباتی در جهان سوم

Share Button

درچند مورد در ایام اخیر این نگاه جدید خود را به پدیده سازو کار انتخاباتی چنین توضیح دادم که کلاً انتخابات بمعنای مدرن کلمه یکی از شاکله های دموکراسی است. و دموکراسی مدرن خود مشخصه عمده  و مکانیسم مدیریت سیاسی و اجتماعی عصر جدید،یعنی عصر سرمایه داری است. حال هرچه این سرمایه داری پیشرفته تر، زمینه عینی دموکراسی فراهمتر است. با این پیش فرضی تصور دموکراسی با زیر ساختار های غیر سرمایه داری، مانند جنگل کاری و کشاورزی در کویر است و بی معنی. من از آنهایی نیستم که علیه استبداد ۲۵۰۰ ساله بخاطر نقض موازین دموکراسی کیفر خواست تاریخی صاادر کرده و میکنند   

 

هرالد لیبی از طرف کمسیون انتخاباتی لیبی نتیجه نهایی انتخابا ت مجلس جدید آنکشور را اعلام کرد. ارقام  و آمار ارائه شده نشان از این دارد که انتخابات اخیر مجلس  لیبی با استقبال  بسیارکم مردم روبرو شده است. بر حسب ظاهر،این استقبال کم یک نقطه ضعف بزرگ برای مجلس آینده  لیبی خواهد بود که  معمار و شالوده ریز نظام سیاسی آینده آن کشور میباشد. اما بنظر من این عدم مشارکت مردم در یک جامعه سنتی، قبیله عشیره ایی و اسلامیسم زده مانند لیبی نه تنها نقطه ضعف بلکه طبیعی و از طبیعی گذشته مفید هم هست. این نکته ای ایست که من نه با انتخابات لیبی بلکه با انتخابات تصرف شده ۸۸ ریاست جمهوری ایران البته با نتیجه ایی متفاوت بخاطر تفات لیبی و ایران، بدان رسیدم. 

در چند مورد در ایام اخیر این نگاه جدید خود را به پدیده سازو کار انتخاباتی چنین توضیح دادم که کلاً انتخابات بمعنای مدرن کلمه یکی از شاکله های دموکراسی است. و دموکراسی مدرن خود مشخصه عمده  و مکانیسم مدیریت سیاسی و اجتماعی عصر جدید،یعنی عصر سرمایه داری است. حال هرچه این سرمایه داری پیشرفته تر، زمینه عینی دموکراسی فراهمتر است. با این پیش فرضی تصور دموکراسی با زیر ساختار های غیر سرمایه داری، مانند جنگل کاری و کشاورزی در کویر است و بی معنی. من از آنهایی نیستم که علیه استبداد ۲۵۰۰ ساله بخاطر نقض موازین دموکراسی کیفر خواست تاریخی صاادر کرده و میکنند.

بنظر من این اشتباه ارزیابی یا محاسبه که  که سازو کار انتخاباتی دموکراتیک را میتوان در همه کشورها صرفنظر از بافت اقتصدای ـ اجتماعی و پیش شرطهای سیاسی مناسب در آنها بکار گرفت در ۳ ـ ۴ دهه اخیر موجب شد که  پیاده کردن تقلیدی و چشم بسته این سازو کاری که در جوامع پیشرفته نتایج درخشان داشته و به مشارکت وسیع مردمی که با نظم و سازو کارهای دموکراتیک در جوامع سرمایه داری خود عادت نموده  و از آن برای بهینه سازی و سلامت مدیریت جامعه  خودبهره گرفته اند، در جوامع عقب مانده مانند ایران پس از انقلاب، عراق پس از صدام و افغانستان پس از طالبان و مصر پس از مبارک …؛  نتایجی معکوس ببار آورد. در این کشورها انتخابات آزاد و مشارکت آزاد همگانی به روی کار آمدن جریانهای اسلامی که باد دین و شعار های دینی  را در بادبان انتخاباتی انداخته بودند، به برنده شدن اسلامگرایان و سایر شارلاتهانهای سیاسی در این مسابقه ایی منجر شد که تقلید گرانه پیاده شده بود.

در انتخاباتهای ایران پس از انقلاب، این؛ طبقه متوسط مدرن بود که به صرف مذهبی بودن نطام و کثرت عددی رأی دهنگان با انگیزه مذهبی از صندوقهای آراء فاصله میگرفت زیرا  برای او امکان حضور مستقل وجود نداشت و با این فاصله گیری خود، این اقشار  و گروههاا به رژیم امکان میدادند تا انتخاباتهای نسبتاً آزادی در چهار  چوب گفتمان و پایگاه اجتماعی خود برگزار کند. هنگامی که این طبقه متوسط مدرن با گذشت از حق خود برای ارائه بدیل مستقل خویش(مدرن و سکولار) گذشت و تصمیم گرفت با استفاده از تجربه انتخابات منجر به دولت اصلاحات خاتمی به موسوی و کروبی رأی دهد ـ دو شخصی که برنامه هایشان با بخشهای مدرن و سکولار جامعه همپوشی قابل ملاحظه ایی داشت ـ تمام سیستم انتخاباتی رژیم  و مهندسی آن  انتخابات را که مانند گذشته در چهار چوب صرف منافع فرقه ایی ، گفتمان حاکمیت دینی،  و منافع اقشار و گروههای بر آمده از آن  محدود کرده بود،  چنان بهم ریخت که منجر به کودتای انتخاباتی ۸۸ شد.

این مانور غافلگیر کننده انتخاباتی طبقه متوسط مدرن که به ابتکار گروههای مدرن ولی با دید و سابقه مذهبی و آشنا به منظومه فلکی و سیاسی مملکت رخ داد، راهی جز کودتا برای رهبری نظام باقی نگذاشت. چنین رویکرد تاکتیکی ای از این جهت در ایران موفق از آب در آمد که بعلت سطح نسبتاً بالای توسعه اقتصادی و اجتماعی کشور، یک موازنه نسبی بین اقشار مدرن، اقتصادیات مدرن و اقشار و اقتصادیات سنتی وجود دارد. چنین زمینه ایی بود که امکان چنان مانوری را امکان پذیر ساخت و  و چه بسا در آینده هم میتواند بسازد، حد اقل در این حد که انتخاباتها را برای رژیم مشکل آفرین کند.

اما چنین تاکتیک یا مانور انتخاباتی در کشوری مانند لیبی و بنوعی افغانستان (بلافاصله پس از سقوط طالبان) و عراق (بلافاصله پس از سقوط صدام) ممکن نبود زیرا موازنه نیروی (جمعیتی)انتخاباتی در این کشورها آنچنان سنگین بنفع اسامگرایان یا دیگر جریانات سنتی و قبیله ایی بود  و هست که اگر همه بخشهای مدرن و سکولار جامعه هم بسیج و در انتخابات شرکت میکردند قادر به تغیر نتیجه بسود خود نبودند و در بهترین حالت و برای اینکه آرایشان به کاغذ باطله تبدیل نشود میبایستی آرای  انتخاباتی خود را به جناحی همپوشتر با خود، در درون همان جریانات اسلامیستی، سنتی و قبیله ایی بدهند.

در مصر در انتخابابات اول که زیر نظر اسلامیستها انجام شد، بخشهای عقب مانده جامعه که اکثریت مطلق را داشتند، دنبال اسلامیستها  افتادند و مجذوب شعارهای فرقه ایی و مذهبی آنان گشته، در انتخابات شرکت کردند. در همین حال طبقه متوسط مصر با تحریم انتخابات صحنه را کاملاً ترک و انتخابات را به میدان انحصاری اسلامیستها تبدیل کرد.

اسلامگریان که تنها بازیگر این میدان بودند از آن انتخابات برای خود چنان شناسنامه حقوقی و مشروعیت سیاسی ای ساختند که در بازار خبری و ژورنالیستی غرب هم( با یک قیاس مع الفارغ)  براحتی فروخته یا پذیرفته شد. از BBC  تا CNN و NBC از محمد مُرسی بعنوان “رئیس جمهور واجد مشروعیت انتخاباتی و دموکراتیک برگزیده شده” نام میبردند و هنوز هم نام میبرند. این رسانه ها درک نمیکنند که در یک کشور سنتی و عقب مانده صندوق انتخابات به ” عقب ماندگی، به حکومت شارلاتهای سیاسی و مذهبی به سران طوایف و قبایل” مشروعیت میدهد و نه به آن قشر یا طبقه ایی که پرچم دار و آوانگارد مدرنیته و پیشرفت است.

در انتخابا ت دوم  ریاست جمهوری مصر بیش از ۵۰% مردم ، از عقب مانده ترین اقشار اجتماعی به فتوای اخوان المسلمین یا نیروهای ماوراء چپ های توهم زده که در عمل مددکار اسلاگرایان شده بودند، در انتخابات شرکت نکردند. این عدم شرکت برکت آفرین آنها موجب برگزیده شدن شخصی شد که هرچند نظامی است ولی نماینده سکولاریسم، نوگرایی و مدرنیته در مصر است. ژنرال السیسی اگر با ۵% بجای ۵۰% هم انتخاب میشد باز بمعانی پیش آهنگی راهبردی طبقه متوسط در عرصه مدیریت سیاسی جامعه مصر بود. صد البته این درصد مشارکت کننده انتخاباتی مغایر با یک مشارکت دموکراتیک همگانی یا اکثریتی ایده آل است ولی همچنانکه گفتم صندوق انتخابات بعنوان یک مشخصه عصر مدرن و سرمایه داری مدرن به طبقه متوسط تعلق دارد. در  این زمینه سزارین بهر قیمت جایز نیست. اقشار فرو دست و عقب مانده جامعه البته میتوانند به این ساز و کار مدیریتی اقشار مدرن بپیوندند بشرطی که درچهار چوب گفتمان مدرنیته، جدایی دین، قومگرایی و قبیله سالاری و پدر سالاری از سیاست، در چنین فرایند توسعه آفرینی شرکت کنند همانجور که در دموکراسیهای بزرگ دنیا اتفاق افتاد. در آمریکا، فرانسه، هلند و آلمان و.. ،  نهاد های صنفی و حرفه ایی و احزاب سیاسی در این کشور ها، اقشار و طبقات فرومانده اجتماعی را از راه تلفیق مطالبات معیشتی آنان با اهداف راهبردی و طبقاتی خود گام بگام به میدان و فرایند  دموکراسی مدرن کشاندند بدون اینکه لحظه و ذره ایی اجازه دهند تا صندوقهای انتخاباتی به سکوی پرش شارلاتهای سیاسی برای دست یابی به قدرت تبدیل گردد که از بزرگی و کوچکی نیمسوز های جهنم تا پرو پاچه های مروارید و مرمر گونه حوریان بهشتی  برای خود و  عوام شعار انتخاباتی بسازند.

با توجه به این توضیحات،  باید گفت چه بهتر که همه مردم لیبی در انتخابات شرکت نکردند و امید که تا رسیدن به یک بلوغ سیاسی هم آن اکثریت نا بالغ بلحاظ سیاسی و طبقاتی از آمدن به پای صندوقهای رأی خود داری کنند.

بعنوان اختتام کلام راجع به اعلام خلافت اسلامی و رهبریت اسلامی از سوی داعش و خلیفه سازی ابوبکر البغدادی، باید بگویم که داعش سازان جنگ بین غرب و اسلام را به جنگ داخلی اسلامیسم تبدیل کرده اند و زهر طرف که شود کشته سود کفار است. الظواهری  بیچاره چاره ایی ندارد که برای از پا درآوردن ابوبکر البغدادی دست در دست آمریکا بگذارد و از شرکت در زدن برجهای دوقلو اعلام برائت کند!!

ELECTION 2014: Final batch of preliminary results released

By Libya Herald staff.

Tripoli, 29 June 2014:

The High National Elections Commission has released the final batch of preliminary results in those areas where voting has been possible to the House of Representatives.

HNEC chairman Emad Al-Seyah told reporters at a press conference this afternoon that these final results were the last of the tallies before a two-day auditing process reviewed the results once again. After this period HNEC’s figures would be open to scrutiny and appeals from candidates and interested parties for 15 days and only then would the final results be released, he added.

The preliminary results are:

 

Read more: http://www.libyaherald.com/2014/06/29/election-2014-final-batch-of-preliminary-results-released/#ixzz365Q0WiBH

No Comments